Chọn xe khách, xe tải hay xe con?

Tuy Quy hoạch phát triển ngành công nghiệp ô tô đã được phê duyệt từ hơn 3 năm nay nhưng đến nay vẫn không có sự đồng nhất giữa các nhà hoạch định chính sách và doanh nghiệp, thậm chí là giữa các doanh nghiệp với nhau khi lựa chọn loại xe nào là sản phẩm chiến lược của ngành công nghiệp ô tô Việt Nam.

Theo Thứ trưởng Bộ Công thương Đỗ Hữu Hào, Chiến lược và quy hoạch ngành công nghiệp ô tô của Việt Nam không hướng tới xe con, mà nhằm vào xe tải, xe buýt và xe chuyên dùng. Ông Hào cho rằng, Việt Nam không cần thiết phải phát triển ngành công nghiệp ô tô con, do đó các doanh nghiệp trong nước nên tập trung vào sản xuất ô tô tải, ô tô buýt và xe chuyên dụng. Theo hướng này, Quy hoạch phát triển của ngành công nghiệp ô tô Việt Nam tới năm 2010, tầm nhìn tới năm 2020 cũng đặt mục tiêu chính là phát triển các dòng xe thương mại như xe tải, xe khách, xe chuyên dụng, với tỷ lệ nội địa hóa có thể đạt tới 50 - 60% vào năm 2010 và chiếm thị phần trên 50%.

Thế nhưng, trên thực tế, không chỉ các liên doanh vẫn đều đặn tung ra thị trường những dòng xe du lịch dưới 10 chỗ ngồi mới, mà ngay cả một số doanh nghiệp trong nước sản xuất ô tô cũng đang xem xe du lịch là mục tiêu hướng tới sau khi đã trải qua quá trình sản xuất xe khách, xe tải. Điển hình như Công ty Cổ phần ô tô Trường Hải (Thaco Group) đã tung ra thị trường dòng xe Kia Morning có động cơ 1.1-1.3L, còn Công ty Cổ phần ô tô Xuân Kiên (Vinaxuki) cũng đang bắt đầu lắp ráp ô tô Hafei với động cơ 1.1-1.3L sẽ được giới thiệu trên thị trường Việt Nam trong đầu quý IV này. Ông Trần Bá Dương - Chủ tịch Hội đồng thành viên Thaco Group cho rằng, sản phẩm chiến lược của Việt Nam không phải là xe tải, xe buýt. Điều đó không có nghĩa là chiến lược sai, mà các doanh nghiệp muốn làm được ô tô thì phải bắt đầu từ xe tải, xe buýt, nhưng muốn hội nhập thì làm xe con.

Công ty ô tô Toyota Việt Nam (TMV) trong một đánh giá về thị trường mới đây đã đưa ra nhận xét, nhu cầu về xe tải, xe buýt đang tăng nhanh tại Việt Nam bởi mục đích kinh doanh. Nhưng dòng xe này không phục vụ mục đích cá nhân, nên sẽ sớm bão hòa và về lâu dài không có nhiều cơ hội để phát triển. TMV cũng khuyến nghị, Việt Nam nên phát triển mạnh dòng xe 6 - 9 chỗ ngồi đang có tỷ lệ nội địa hóa cao như Toyota Innova (đạt mức 33% vào năm 2007) để đi tới mục tiêu phát triển ngành công nghiệp ô tô với nhiều đích ngắm. Đó là gia tăng được sức cạnh tranh cho xe lắp ráp trong nước so với xe nhập khẩu nguyên chiếc, đồng thời góp phần giảm nhập siêu về lâu dài với mặt hàng ô tô.

Không cùng quan điểm với các doanh nghiệp trên, ông Trần Văn Anh - Phó Tổng giám đốc Tổng Công ty Công nghiệp ô tô Việt Nam (Vinamotor) khẳng định, các doanh nghiệp Việt Nam không có đủ “lực” để sản xuất xe con, nếu có chăng lại là nhập CKD về lắp ráp. Sản phẩm chiến lược của ngành công nghiệp ô tô Việt Nam phải là xe khách, xe tải nhẹ và xe chuyên dùng. Tính tới thời điểm hiện nay, số lượng ô tô tải, ô tô khách, ô tô buýt được tiêu thụ trên thị trường đã tăng trưởng mạnh từ năm 2006 trở lại đây, nhờ lợi thế giá thấp so với xe có xuất xứ từ những nước phát triển. Năm 2007, hơn 20.000 xe tải, xe khách, xe buýt đã được tiêu thụ.

PGS.TS Phan Đăng Tuất, Viện trưởng Viện Nghiên cứu chiến lược chính sách công nghiệp (Bộ Công thương) cũng đồng tình với quan điểm trên khi cho rằng, sản xuất xe con là một ngành siêu công nghệ. Chỉ tính riêng trong chiếc ghế lái của xe Mercedes-Benz S500 đã có đến 26 động cơ nhỏ; chỉ tính riêng một hãng ôtô trên thế giới đã có cả nghìn doanh nghiệp cung cấp phụ trợ được phân công tinh vi, chuyên biệt. Vì vậy, rõ ràng làm xe con không nên là việc của các doanh nghiệp Việt Nam.

Ai cũng nhận thấy với một đất nước 84 triệu dân tỷ lệ người sử dụng ôtô còn quá nhỏ bé, Việt Nam đã và đang được đánh giá có một thị trường ôtô đầy tiềm năng đồng thời đó cũng là cơ sở để có một ngành công nghiệp ôtô phát triển. Nhưng phát triển như thế nào thì các nhà hoạch định chính sách và mỗi doanh nghiệp vẫn còn đang loay hoay đi tìm lời giải cho mình.

Bài, ảnh: Thu Phương

  Về trang trước    Bản in    Gửi email    Về đầu trang