Đầu tư XDCB giao thông: Bức tranh nhiều mảng tối

Đánh giá của Cục Quản lý xây dựng và chất lượng công trình giao thông về tình hình thực hiện các dự án XDCB 6 tháng đầu năm 2008 cho thấy, hầu hết các dự án giao thông trọng điểm đều chậm tiến độ, trung bình từ 6 tháng đến 1 năm. Nhiều dự án sử dụng vốn vay triển khai chậm ảnh hưởng lớn đến tiến độ giải ngân theo hiệp định đã ký. Bên cạnh đó, hàng loạt các khó khăn do công tác đấu thầu, GPMB, khan hiếm, biến động giá VLXD,… thực sự làm cho bức tranh toàn cảnh của công tác XDCB ngành GTVT trong nửa năm qua thêm nhiều mảng tối...

Giải ngân thấp

Năm 2006 và 2007 được coi là “bước lùi” của công tác XDCB ngành GTVT bởi những nguyên nhân khách quan và chủ quan… dẫn đến giải ngân thấp và tiến độ đình trệ của nhiều dự án trọng điểm. Tuy nhiên, nửa đầu năm 2008, giải ngân nguồn vốn XDCB cũng không khả quan hơn. Trong 6 tháng vừa qua, vốn ngân sách Nhà nước, toàn ngành chỉ thực hiện được hơn 2.425 tỷ đồng đạt 27,2% kế hoạch, giải ngân được hơn 2.405 tỷ đồng, bằng 27,5% kế hoạch. Các dự án do Bộ GTVT trực tiếp quản lý thực hiện được hơn 2.161 tỷ đồng, giải ngân 2.202 tỷ đồng, đạt 26,3% kế hoạch, trong đó đã thanh toán ra khỏi Kho bạc 2.115 tỷ đồng.

Với nguồn vốn sử dụng trái phiếu Chính phủ, theo báo cáo của các chủ đầu tư, thực hiện được hơn 2.417 tỷ đồng, đạt 30,2% kế hoạch, giải ngân 2.237 tỷ đồng, đạt 28% kế hoạch. Với nguồn vốn vay tín dụng, toàn ngành thực hiện được 37,6 tỷ đồng, giải ngân được 24,8 tỷ đồng. Các dự án BOT trong 6 tháng đầu năm khối lượng thực hiện đạt 781,4 tỷ đồng, giải ngân đạt 940,7 tỷ đồng. Những con số giải ngân trên là rất thấp và gần như không tăng, thậm chí còn giảm đi nếu như so sánh với những năm trước đó. Cả năm 2006 toàn ngành cũng giải ngân được 6.649,2 tỷ đồng và năm 2007 con số này là hơn 7.562,7 tỷ đồng. Với nguồn vốn trái phiếu Chính phủ, trong 3 năm từ 2005 đến năm 2007 Bộ GTVT giải ngân được 17.728 tỷ đồng. Nghĩa là bình quân mỗi năm cũng đạt gần 6.000 tỷ đồng.

Vẫn điệp khúc vướng mặt bằng

Có thể nói, vướng mắc trong công tác GPMB luôn là một điệp khúc buồn đối với các dự án giao thông trong suốt các năm gần đây. Và điều này càng thể hiện rõ trong 6 tháng đầu năm 2008 khi hầu hết các dự án trọng điểm đều bị “mắc” phải. Gói thầu 3 Dự án xây dựng cầu Thanh Trì, Dự án khôi phục các cầu trên QL1 giai đoạn 3, Dự án Nam Sông Hậu, Dự án Quản lộ - Phụng Hiệp, đường vành đai 3, Láng- Hòa Lạc,… là những ví dụ điển hình nhất của tình trạng tắc mặt bằng khiến cho tiến độ thi công bị đình trệ. Mặc dù tháng 4/2008, Bộ GTVT đã phải có Văn bản số 2131/BGTVT-CGĐ báo cáo Thủ tướng Chính phủ và kiến nghị giải quyết các vướng mắc trong công tác GPMB. Tháng 5/2008, Thủ tướng Chính phủ đã có Văn bản số 721/TTg-KTN yêu cầu UBND các tỉnh, thành phố thực hiện nghiêm và kiên quyết công tác GPMB, nhưng trên thực tế tình hình cũng không được cải thiện đáng kể, hầu hết các dự án trọng điểm, mặt bằng vẫn không được tháo gỡ. Chính vì vậy ngày 30/6/2008 vừa qua, Bộ GTVT lại tiếp tục có Văn bản 4880/BGTVT-CGĐ gửi Bộ Tài nguyên và Môi trường tổng hợp lại các nội dung cần được xem xét để điều chỉnh, sửa đổi trong các văn bản quy phạm pháp luật liên quan đến công tác GPMB để có thể đẩy nhanh tiến độ các dự án giao thông.

Lao đao vì biến động giá VLXD

Chưa bao giờ công tác XDCB nói chung và các nhà thầu xây dựng các công trình giao thông nói riêng lại lao đao như thời điểm cuối năm 2007 và những tháng đầu năm 2008 vừa qua. Sự gia tăng chóng mặt về giá của các loại VLXD từ cuối năm 2007 đến đầu năm 2008 đã làm cho các nhà thầu mất khả năng kiểm soát tình hình và đối mặt với rất nhiều rủi ro, các dự án giao thông thì rơi vào cảnh đình trệ. Hầu hết các loại VLXD như sắt thép, xi măng, nhựa đường, đá, cát,… đều tăng khoảng 50 đến 90%, thậm chí 100- 200%. Rất nhiều dự án giao thông so với thời gian bắt đầu khởi công, giá VLXD đã tăng lên đến hơn 3 lần. Thời gian vừa qua, Thông tư 09/2008/TT-BXD của Bộ Xây dựng và Văn bản 4199/BGTVT-CQLXD của Bộ GTVT về xử lý trượt giá và bù giá VLXD được đánh giá như một chiếc phao của các nhà thầu, tuy nhiên, việc điều chỉnh, bù trừ chênh lệch giá này vẫn chỉ bù đắp được phần nào chênh lệch giá và chưa thể kéo các nhà thầu ra khỏi khó khăn.

Mặc dù tăng giá như vậy, nhưng tình trạng khan hiếm VLXD vẫn diễn ra phổ biến, đặc biệt các dự án ở khu vực phía Nam. Rất nhiều gói thầu của các dự án trọng điểm khu vực này thiếu xi măng, thép, cát sỏi để thi công và đẩy nhanh tiến độ. Bộ GTVT phải kiến nghị Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo các Bộ, ngành liên quan và các tổng công ty Nhà nước, tập đoàn kinh tế lớn thực hiện điều tiết, đảm bảo cung ứng các loại VLXD chủ yếu cho chủ đầu tư, nhà thầu để có thể tiếp tục thi công các dự án trọng điểm.

Cũng do ảnh hưởng của việc biến động giá, công tác đấu thầu, tuyển chọn các nhà thầu trong những tháng vừa qua gặp rất nhiều khó khăn. Rất nhiều cuộc đấu thầu do không đủ nhà thầu tham dự theo quy định hoặc có giá bỏ thầu lớn hơn giá gói thầu dẫn tới việc phải xử lý tình huống hoặc tổ chức đấu thầu lại. Chỉ tính đến tháng 5/2008 đã có 12 gói thầu thuộc 8 dự án tổ chức đấu thầu không thành công do phát sinh tình huống trong quá trình tổ chức đấu thầu.

Đức Thắng

  Về trang trước    Bản in    Gửi email    Về đầu trang

  Ý kiến của bạn:

  Về đầu trang