Do biến động giá nguyên liệu, nhiên liệu và vật liệu xây dựng ngoài khả năng kiểm soát của chủ đầu tư và nhà thầu, các công trình xây dựng từ 2007 sẽ được điều chỉnh dự toán, giá gói thầu, tổng mức đầu tư và hợp đồng xây dựng. Trong khi trượt giá vẫn diễn biến phức tạp, việc kiểm soát chặt chẽ tiến độ càng cực kì cần thiết đối với hiệu quả đầu tư.
Ngày càng có nhiều dự án phải điều chỉnh lại tổng mức đầu tư và giá trị điều chỉnh ở nhiều dự án là rất lớn.
Dự án đường cao tốc Cầu Giẽ - Ninh Bình tổng mức đầu tư từ 3,8 ngàn tỉ đồng điều chỉnh lên hơn 7 ngàn tỉ đồng. Dự án đường cao tốc Sài Gòn - Trung Lương tổng mức đầu tư từ hơn 6 ngàn tỉ đồng, nay điều chỉnh lên trên 10 ngàn tỉ đồng. Dự án đường cao tốc Láng - Hòa Lạc từ 3,7 ngàn tỉ đồng lên 7,5 ngàn tỉ đồng. Dự án đường cao tốc Hà Nội - Hải Phòng hiện đang vướng mắc do chưa chứng minh được hiệu quả đầu tư sau khi tổng mức đầu tư từ 17 ngàn tỉ đồng trượt lên 24,5 ngàn tỉ đồng. Các nhà đầu tư BOT tư nhân tham gia ban đầu đã rút khỏi dự án.
Tiến độ thực hiện dự án kéo dài do khâu chuẩn bị dự án luôn luôn có rất nhiều vấn đề vướng mắc, phát sinh. Theo thời gian, mức độ biến động giá vật liệu, nhân công càng trượt lớn so với tính toán ban đầu là nguyên nhân chính.
Đối với quá trình triển khai các dự án xây dựng nói chung, có 3 tiêu chí cơ bản cần kiểm soát để đảm bảo hiệu quả đầu tư là chất lượng, tiến độ và giá cả. Thời gian là tiền, thời gian mang tính quyết định với nhiều dự án. Dự án kéo dài, chi phí dự án càng lớn: chi phí nhân công, chi phí quản lý, chi phí tư vấn giám sát, chi phí văn phòng, chi phí đi lại, khối lượng đã đầu tư chậm được thanh quyết toán, lãi suất nợ vay ngân hàng, khấu hao do lạm phát, tiền phạt do không đảm bảo tiến độ cam kết... Với nhiều dự án xây dựng cơ bản, các bước thi công phụ thuộc nhiều vào yếu tố mùa vụ thời tiết, thủy văn thì có khi tiến độ chậm 1 ngày, 1 tuần dẫn đến chậm cả một mùa thi công, vỡ tiến độ cả dự án... Tóm lại, việc không đảm bảo kế hoạch, khiến tiến độ xây dựng bị kéo dài nói chung đã là tối kị.
Trong bối cảnh giá cả trượt dài, hầu hết các chủng loại vật liệu xây dựng tăng giá: đất, đá, sỏi, cát, xi măng, sắt thép, nhựa đường... giá tăng từng ngày, từng tuần, năm nay giá tăng gấp rưỡi, gấp đôi năm trước. Từ đầu năm 2007 lại đây, giá cả tăng ngoài khả năng kiểm soát của chủ đầu tư và nhà thầu. Ngay những dự án đảm bảo đúng tiến độ cũng không kiểm soát nổi dự toán. Thông thường vật liệu chiếm khoảng 40-50% giá thành công trình, nay thì không còn công trình nào đảm bảo cơ cấu tỉ trọng đó nữa. Giá vật liệu leo thang liên tục là yếu tố cơ bản khiến các nhà thầu thời gian qua hết sức lo lắng, không ít nhà thầu không dám nhận thêm công trình, hầu hết gói thầu đang thi công chỉ làm cầm chừng hoặc tạm nghỉ, chờ hướng dẫn điều chỉnh giá.
Thông tư 09/2008/TT-BXD được ban hành, với cách tính điều chỉnh giá và hợp đồng xây dựng áp dụng cho các công trình triển khai từ năm 2007 lại đây, nói chung sẽ góp phần khắc phục tình trạng đình trệ các dự án.
Theo đó, điều chỉnh giá vật liệu xây dựng được xác định cho từng hợp đồng thi công, từng gói thầu và cho cả dự án. Dự toán công trình điều chỉnh được xác định bằng cách cộng dự toán công trình đã được phê duyệt với các chi phí xây dựng bổ sung. Chi phí xây dựng bổ sung được tính toán trên cơ sở khối lượng xây lắp chịu ảnh hưởng tăng giá vật liệu xây dựng, xác định theo thời gian (tháng, quý) hoặc theo giai đoạn được nghiệm thu.
Do giá vật liệu biến động tăng liên tục, nên ở đây việc xác định chính xác thời điểm sử dụng vật liệu là rất quan trọng để xác định khối lượng và giá vật liệu.
Hầu hết các dự án đều được tính toán điều chỉnh giá, do đó có thể nói, giải quyết khối lượng thi công này, nguồn vốn đầu tư cần điều chỉnh bổ sung cho kế hoạch là không nhỏ.
Trong tình hình giá vật liệu xây dựng còn tiếp tục biến động với hệ số trượt giá lớn, việc xây dựng và kiểm soát được tổng mức đầu tư từng công trình có ý nghĩa rất lớn. Cần có một công thức mới, phù hợp để tính toán được tổng mức đầu tư xây dựng dự án trong tình hình giá vật liệu biến động.
Tổng mức đầu tư được tính toán, dự trù chính xác là cơ sở xem xét hiệu quả đầu tư dự án, để chủ động ra quyết định đầu tư hay không đầu tư dự án, tránh được tình trạng dự án đã đầu tư nhưng sau khi phải bổ sung, điều chỉnh giá, không còn đạt được các thông số về hiệu quả đầu tư.
Vấn đề chủ động xây dựng kế hoạch bố trí nguồn vốn ngân sách đầu tư hàng năm, cũng trở nên khó khăn hơn trong khi giá cả biến động. Tránh phải điều chỉnh lớn tổng mức đầu tư các dự án sau khi đã quyết định đầu tư sẽ giúp chủ động được kế hoạch ngân sách.
Muốn vậy, ngoài việc lập tổng dự toán dự án có độ chính xác cao ngay từ ban đầu, việc kiểm soát được thời gian đầu tư xây dựng, tiến độ thi công dự án có ý nghĩa quyết định để dự án không bị vượt dự toán quá lớn.
Để chủ động được thời gian, khâu chuẩn bị đầu tư dự án cần chấn chỉnh lại, chỉ những dự án đã giải phóng xong mặt bằng mới được khởi công. Đồng thời, ở ngay khâu chuẩn bị dự án, chủ đầu tư cần đưa ra yêu cầu lập kế hoạch tiến độ thật chi tiết, cụ thể, khả thi cho các bước triển khai dự án. Đây là việc làm rất cần thiết trong tình hình hiện nay, để không kéo dài tiến độ dự án.
Yếu tố thời gian và kế hoạch chi tiết cho các bước triển khai đảm bảo dự án đúng tiến độ lúc này càng trở nên yếu tố quan trọng trong đầu tư dự án xây dựng. Trong khi giá cả leo thang từng ngày, mà dự án đình trệ hàng năm, thậm chí 2-3 năm, thì dự toán xây dựng dựng đội lên, chính là yếu tố tác động tiêu cực cho nền kinh tế.
Phương Dung Số lượt đọc:
332
-
Cập nhật lần cuối:
20/06/2008 03:43:56 PM 
Ý kiến của bạn: | 