Văn hóa giao thông là hành vi ứng xử của người dân khi đi lại, điều khiển phương tiện trên đường phố. Trong quá trình xây dựng một xã hội an toàn giao thông, Hà Nội đang nỗ lực nhằm trang bị văn hóa giao thông (VHGT) cho mỗi người dân. Điều đáng nói là khi xây dựng VHGT ở thủ đô, đừng bao giờ bỏ quên những người lao động đường phố.
TNGT rình rập lao động đường phố
Nhắc đến “VHGT người Hà Nội”, có thể chúng ta mới chỉ nghĩ đến hoặc cho rằng vấn đề giao thông ở Hà Nội là của riêng người Hà Nội. Tuy nhiên trên thực tế, VHGT Hà Nội là sự pha trộn của rất nhiều loại VHGT mà người mang chúng về đây không ai khác ngoài những người lao động nhập cư từ các tỉnh thành, vùng nông thôn lân cận. Những người này làm việc trên đường phố, họ có thói quen, tập quán, cách ứng xử khi tham gia giao thông khác nhau và tác động tương đối mạnh mẽ đến chuyện đi lại trong thành phố.
Hiện nay, số lượng lao động ngoại tỉnh làm việc trên đường phố ngày càng gia tăng. Công việc đặc thù của họ gắn với đường phố. Chúng ta có thể bắt gặp khắp Hà Nội hình ảnh những người gánh gồng hoa quả, đội thúng bánh mì, ôm tập sách báo... đi bán rong. Họ đi bộ dưới lòng đường, vượt đèn đỏ, qua đường ở bất cứ chỗ nào họ thích, gây mất an toàn cho người tham gia giao thông và chính bản thân họ. Mặc dù công việc khiến họ phải đối mặt với nguy cơ tai nạn giao thông rất lớn nhưng nhận thức về văn hóa giao thông của họ lại vô cùng hạn chế.
Trong quá trình tiếp cận những người lao động đường phố, các chuyên gia của dự án TRAHUD đã ghi nhận được nhiều điều xung quanh việc cần thiết phải trang bị VHGT cho những người này. Một người bán hàng rong nói: “Tôi gánh hoa quả bán trên đường phố. Nhiều khi có khách ngồi trên xe máy gọi mua, tôi phải gánh gánh nhãn xuống lòng đường cho họ chọn. Có ai muốn vi phạm Luật Giao thông đâu, biết đấy nhưng nhỡ họ bỏ đi thì sao? Tôi vẫn phải đến bán hàng cho họ”. Tuy nhiên, người lao động đường phố cũng thường trở thành nạn nhân của chính mình. Anh Thủy, lái xe ôm quê Hà Tây cho biết: “Tôi chạy xe ôm ở bến Mỹ Đình, khi ô tô chở khách vào bến, mặc dù xe chưa đỗ nhưng chúng tôi vẫn phải bám theo xe để xí khách không có người khác tranh mất. Rất đông xe ôm chạy theo xe khách như vậy và có lần tôi đã bị ngã đập đầu xuống đất”. Rất nhiều trường hợp bị cưỡng chế nhưng sau khi lực lượng chức năng đi khỏi, họ lại tái phạm. Điều quan trọng là vì các lao động ngoại tỉnh không tìm được việc làm phù hợp giống như trường hợp anh Được, làm nghề lao động tự do ở ngã tư đường Láng và Láng Hạ: “Thực ra đứng đây cũng bị công an đuổi suốt ngày đấy nhưng chúng tôi cứ phải đeo bám vì không biết làm việc gì khác. Đứng ở đây cũng nguy hiểm lắm vì xe cộ đi lại đông mà chúng tôi thì cứ phải chen lấn xô đẩy để tranh cướp khách vất vả lắm”.
An toàn hơn cho tất cả mọi người
Dự án “ATGT cho người lao động đường phố” do JICA tài trợ thiết nghĩ là một trong những biện pháp bảo vệ người lao động đường phố và cải thiện tình hình TT-ATGT nói chung. Tập trung vào những tuyên truyền xã hội mang tính chất tâm lý nhằm thay đổi hành vi và nhận thức cho người lao động là cách dự án này lựa chọn. Dựa trên thực tế, NLĐ đường phố có trình độ học vấn rất thấp (90% chưa tốt nghiệp cấp 2) nên không có cơ hội lựa chọn nghề nghiệp đặc biệt là những người làm nghề tự do bán sức lao động. Họ thường sống tập trung trong những khu nhà trọ nghèo nàn, đời sống sinh hoạt thấp kém, không có cơ hội tiếp xúc với các kênh thông tin đại chúng, tài liệu, kiến thức về vấn đề giao thông.
Để tuyên truyền VHGT cho họ, không còn cách nào khác ngoài việc chủ động tiếp cận những khu nhà trọ nơi người lao động đường phố cư trú, trang bị cho họ kiến thức về Luật GTĐB thông qua hình thức biểu diễn kịch tương tác, tình huống và các trò chơi tập thể. Tài liệu được phát đến tay người lao động ngoại tỉnh cũng đặc biệt vì nó bao gồm những hình ảnh trực quan, các vi phạm giao thông được chụp từ thực tế, hành vi đúng - sai khi tham gia giao thông. Với hình thức tuyên truyền này, người lao động gỡ bỏ được tâm lý sợ sệt, căng thẳng. Tại các phòng trọ của chính mình, họ cởi mở hơn khi chia sẻ những băn khoăn, thắc mắc. Hơn 5.000 lượt NLĐ đường phố đã được nâng cao nhận thức về VHGT, Luật GTĐB và tham gia thường xuyên các buổi tuyên truyền của dự án là con số chưa lớn nhưng phần nào khẳng định hiệu quả của dự án này đối với người lao động ngoại tỉnh nói riêng và an toàn giao thông của Hà Nội nói chung.
Nguyên Minh Số lượt đọc:
84
-
Cập nhật lần cuối:
23/08/2008 11:04:46 AM
Ý kiến của bạn: |